GIỚI THIỆU TÁC PHẨM: ĐI TRỐN CỦA NHÀ VĂN BÌNH CA
- Chủ nhật - 09/08/2026 03:58
- In ra
- Đóng cửa sổ này
“Đi Trốn” là một cuốn tiểu thuyết văn học hư cấu, vừa phản ánh hiện thực vừa pha chút hoang tưởng, đưa người đọc ngược dòng thời gian trở về những năm tháng kháng chiến chống Mỹ đầy gian khổ, qua góc nhìn độc đáo của tuổi thơ đầy phiêu lưu, hiếu kì và khả năng sống sót của con người giữa thiên nhiên hùng vĩ.
“Đi trốn" là một kiểu tác phẩm phiêu lưu kí truyện được thể hiện bởi nhà văn Bình Ca. Ông tên thật là Nguyễn Hữu Bình, sinh năm 1951, con trai cả của nhà văn quân đội nổi tiếng Nguyễn Hữu Mai. Bút danh “Bình Ca” lấy cảm hứng từ bến nước Bình Ca (Tuyên Quang)- nơi bố mẹ ông lần đầu gặp nhau. Vốn không theo sự nghiệp văn chương, ông là một kỹ sư cầu đường, nên với giới văn sỹ ông chỉ là cây bút “tay ngang”. nhập môn muộn màng. Mãi đến năm ông 60 tuổi, lúc đã về hưu, ông mới viết tác phẩm đầu tay là “Chiến Khu Nam Đông”, ngay lập tức tạo nên một cơn sốt trên thị trường xuất bản với hàng chục lần tái bản. “Đi trốn” được viết tiếp ngay sau đó, vào năm 2020, xuất bản tại NXB Hội Nhà văn và NXB Nhã Nam. ông đoạt được Giải thưởng Dế Mèn.
Tác phẩm lấy bối cảnh của giai đoạn chiến tranh phá hoại ở miền Bắc. Một nhóm bạn trẻ gồm Linh, Việt Bắc, Tự Thắng, Hoài Nam,Thảo, Thạch Bột- là con em cán bộ Miền Nam- được gửi đi sơ tán ở khu ATK của Miền Bắc để học tập và rèn luyện. Câu chuyện xảy ra tại trại nhi đồng Khe Khao, gần đó có một quần thể hang động, đầm núi bí hiểm gọi là Hồ Mây. Vì theo nhà văn, bối cảnh và nhân vật là tưởng tượng nên không rõ Hồ Mây ấy giờ là ở đâu. Chỉ dự đoán nay là ở vùng núi rừng Ninh Bình (khu vực Tràng An, Tam Cốc). Còn Sơn là con ông Hải Rắn- người địa phương. Câu chuyện cũng bắt nguồn từ Sơn. Vì cậu ấy là người địa phương, lại thường đi vào trong các hang núi để bắt rắn cùng cha, nên mới biết rõ về khu vực Hồ Mây mà bày ra việc đưa nhóm trẻ đi trốn. Nhưng cũng thật đáng tiếc, Sơn đã không được cùng các bạn trở về sau chuyến đi đó.
“Đi trốn” bắt nguồn từ một quyết định rất bồng bột của nhóm trẻ ấy. Chuyến đi chỉ để trốn thầy Khải ở nhà kỉ luật trong vài hôm và cũng để thõa một ước muốn thoát khỏi sự kìm kẹp của người lớn, được tự do, được khám phá thiên nhiên và khẳng định sự trưởng thành của bản thân. Nhóm bạn trẻ đã không ngờ bị mắc kẹt lại tại một vùng hoang đảo nằm sâu trong lòng hang động biệt lập và dần rơi vào tuyệt lộ. Từ một chuyến đi chơi đầy ngẫu hứng, họ phải đối mặt với một cuộc chiến sinh tồn thực sự: tự tìm kiếm thức ăn, làm nơi trú ẩn, đối phó với thú dữ, thiên tai và những hiểm nguy rình rập.
Cuộc “Đi trốn” là một bức tranh sinh tồn khá mạo hiểm và đầy cuốn hút. Nhà văn miêu tả chi tiết, sống động các kỹ năng chiến dấu, vượt qua những hiểm nguy của nhóm trẻ, đặc biệt là Sơn (người dẫn đường), và Tự Thắng( người cản đảm và quyết đoán): từ cách nhóm lửa bằng đá, bắt cá, nhận biết cây rừng có độc, cho đến cách xác định phương hướng trong các hang động tối đen. Tôi thích nhất là đọan Linh và Việt Bắc tấn công con rắn để cứu Tự Thắng. Mãi về sau các em cũng không hiểu vì sao mà mình làm được như vậy.
Cuốn sách cũng chuyên sâu khai thác khía cạnh tình bạn, tình yêu và tính tò mò của tuổi mới lớn. Mỗi nhân vật trong nhóm bạn đều mang một nét tính cách riêng biệt. Sơn tự tin, có nét thủ lĩnh. Tự Thắng lém lỉnh, tháo vát. Linh nhút nhát nhưng lại bộc phát sự kiên cường khi gặp biến cố....nhà văn vẫn cố tình đưa thêm nhân vật Thảo vào trong câu chuyện để xây dựng tuyến tình cảm của tuổi mới lớn (Cũng chưa hẳn gọi đó là tình yêu). Đấy là cặp đôi Thảo và Tự Thắng. Cái kiểu tình cảm của “thủa ban đầu lưu luyến ấy” mà trong phần vỹ thanh nhà văn có trình bày lí do không nói rõ Thảo và Tự Thắng có lấy nhau hay không vì theo nhà văn “... cuộc đời mỗi người như một dòng sông, luôn chảy về phía trước. Trong câu chuyện này, tôi muốn giới hạn là câu chuyện kể về những nhân vật của mình ở khúc sông tuổi thơ. Có thể một ngày nào đó tôi sẽ kể cho các bạn về họ ở một khúc sông khác...” Nhưng tôi vẫn tin là sẽ có một happy ending nào đó cho cặp đôi này bởi không lẽ sao mà Bình Ca lại ưu ái dành riêng một chương viết về Thảo và để Tự Thắng phải chịu một vết cấu của Thảo “Một vết cấu mà mãi đến 50 năm sau vẫn tím trong kí ức”. Ở đó họ rõ ràng có một bí mật mà Bình Ca vô tình bị lộ ra.
Sự va đập về tính cách, những mâu thuẫn nhỏ nhặt ban đầu dần nhường chỗ cho tình bạn thân thiết, sự bọc lót và hy sinh vì nhau. Cuộc "đi trốn" không chỉ là chạy trốn khỏi thực tại, mà là hành trình tự khám phá bản thân và học cách chịu trách nhiệm.
Bằng giọng văn dí dỏm, hoài niệm nhưng lắng đọng, Bình Ca luôn giữ một lối viết đầy lạc quan, chân thật và giàu tính hiện thực để miêu tả cuộc sống của một khu sơ tán thời chiến tranh. Tác giả không lý tưởng hóa hay tô hồng góc nhìn của trẻ con, mà miêu tả đúng tâm lý hồn nhiên, đôi khi bốc đồng của tuổi mới lớn. Còn thiên nhiên của Hồ Mây thì hiện lên như một mê cung vừa hung dữ như Vách đá ma, đến bí ẩn như hang Địa Linh, đến mênh mông như hang Rồng.... tất cả đã làm cho bọn trẻ bị mê mẫn, lạc lối đến nỗi bị rơi vào tuyệt lộ. Song nơi ấy cũng vô cùng thơ mộng như hang Cô Tiên, Đào tiên và đẹp mê như Thung Lua. Yếu tố tâm linh của đất trời cũng được nhà văn khai thác đầy thuyết phục như Rắn thần, cụ Phượng Hoàng và hoa hồn mê .... làm cho câu chuyện đầy huyền bí và nhân văn.
“Đi trốn" không chỉ là câu chuyện sinh tồn mạo hiểm, mà còn là bản tình ca về tuổi trẻ, về ký ức của một thế hệ đã sống, yêu thương và trưởng thành trong những năm tháng gian khó nhất của đất nước. Tôi nghĩ trong những dịp lễ trọng của Đất nước, những cuốn sách như ”Đi trốn” của Bình Ca nên được chọn để đọc, để giới thiệu hoặc cho, tặng để giúp góp phần lan tỏa tình yêu quê hương đất nước. Là cơ hội để biết được lớp lớp cha anh đã trải qua tuổi thơ gian khổ như thế nào, để rồi vượt qua, lớn lên và đấu tranh giành lấy hòa bình cho chúng ta hôm nay. Và cũng từ đó, chúng ta, những đưa trẻ lớn lên trong hòa bình sẽ biết trân quý hơn tuổi thơ của mình.
“Ta lớn lên sau lưng là thủa ấy”
(Phạm Công Trứ)
Thủa ấy- chính là tuổi,thơ, sẽ mãi mãi là những trang sách đẹp nhất, theo bước chân ta cho đến hết những tháng ngày sau của mỗi cuộc đời.
Một cuốn sách nhẹ nhàng với độ dài vừa phải — chỉ khoảng 300 trang khổ A5 nhỏ gọn. Bản in chỉn chu, phông chữ dễ nhìn cùng phần bìa mang sắc màu trang nhã, rất thích hợp để bạn nhâm nhi trong những ngày rảnh rỗi.
Sách hiện đã có sẵn trên kệ tại Thư viện Tỉnh Quảng Trị (Cơ sở 2: Số 18 Lê Đại Hành, P. Nam Đông Hà, Quảng Trị). Ghé thăm thư viện, bạn không chỉ tìm thấy một không gian đọc rộng rãi, mát mẻ mà còn có thể thoải mái khám phá kho sách đa dạng. Các anh chị thủ thư tại đây luôn sẵn sàng đồng hành và gợi ý cho bạn những cuốn sách phù hợp nhất.
Nếu muốn đồng hành cùng cuốn sách này tại nhà, bạn có thể đăng ký làm thẻ mượn trực tiếp hoặc sử dụng Dịch vụ Mượn – Trả sách trực tuyến cực kỳ tiện lợi qua các bước sau:
Cách đăng ký Mượn - Trả sách trực tuyến:
Gia hạn hoặc trả sách:
Truy cập thuvien.quangtri.gov.vn →Đăng nhập Trang cá nhân → Vào mục Tài liệu đang mượn → Chọn Gia hạn hoặc Trả sách.
Nhóm Giới thiệu sách luôn mong được đón tiếp bạn đọc gần xa, đặc biệt là các bạn nhỏ thiếu nhi. Hẹn gặp lại bạn ở những quyển sách thú vị mà chúng tôi sẽ giới thiệu nhé!
Tác phẩm lấy bối cảnh của giai đoạn chiến tranh phá hoại ở miền Bắc. Một nhóm bạn trẻ gồm Linh, Việt Bắc, Tự Thắng, Hoài Nam,Thảo, Thạch Bột- là con em cán bộ Miền Nam- được gửi đi sơ tán ở khu ATK của Miền Bắc để học tập và rèn luyện. Câu chuyện xảy ra tại trại nhi đồng Khe Khao, gần đó có một quần thể hang động, đầm núi bí hiểm gọi là Hồ Mây. Vì theo nhà văn, bối cảnh và nhân vật là tưởng tượng nên không rõ Hồ Mây ấy giờ là ở đâu. Chỉ dự đoán nay là ở vùng núi rừng Ninh Bình (khu vực Tràng An, Tam Cốc). Còn Sơn là con ông Hải Rắn- người địa phương. Câu chuyện cũng bắt nguồn từ Sơn. Vì cậu ấy là người địa phương, lại thường đi vào trong các hang núi để bắt rắn cùng cha, nên mới biết rõ về khu vực Hồ Mây mà bày ra việc đưa nhóm trẻ đi trốn. Nhưng cũng thật đáng tiếc, Sơn đã không được cùng các bạn trở về sau chuyến đi đó.
“Đi trốn” bắt nguồn từ một quyết định rất bồng bột của nhóm trẻ ấy. Chuyến đi chỉ để trốn thầy Khải ở nhà kỉ luật trong vài hôm và cũng để thõa một ước muốn thoát khỏi sự kìm kẹp của người lớn, được tự do, được khám phá thiên nhiên và khẳng định sự trưởng thành của bản thân. Nhóm bạn trẻ đã không ngờ bị mắc kẹt lại tại một vùng hoang đảo nằm sâu trong lòng hang động biệt lập và dần rơi vào tuyệt lộ. Từ một chuyến đi chơi đầy ngẫu hứng, họ phải đối mặt với một cuộc chiến sinh tồn thực sự: tự tìm kiếm thức ăn, làm nơi trú ẩn, đối phó với thú dữ, thiên tai và những hiểm nguy rình rập.
Cuộc “Đi trốn” là một bức tranh sinh tồn khá mạo hiểm và đầy cuốn hút. Nhà văn miêu tả chi tiết, sống động các kỹ năng chiến dấu, vượt qua những hiểm nguy của nhóm trẻ, đặc biệt là Sơn (người dẫn đường), và Tự Thắng( người cản đảm và quyết đoán): từ cách nhóm lửa bằng đá, bắt cá, nhận biết cây rừng có độc, cho đến cách xác định phương hướng trong các hang động tối đen. Tôi thích nhất là đọan Linh và Việt Bắc tấn công con rắn để cứu Tự Thắng. Mãi về sau các em cũng không hiểu vì sao mà mình làm được như vậy.
Cuốn sách cũng chuyên sâu khai thác khía cạnh tình bạn, tình yêu và tính tò mò của tuổi mới lớn. Mỗi nhân vật trong nhóm bạn đều mang một nét tính cách riêng biệt. Sơn tự tin, có nét thủ lĩnh. Tự Thắng lém lỉnh, tháo vát. Linh nhút nhát nhưng lại bộc phát sự kiên cường khi gặp biến cố....nhà văn vẫn cố tình đưa thêm nhân vật Thảo vào trong câu chuyện để xây dựng tuyến tình cảm của tuổi mới lớn (Cũng chưa hẳn gọi đó là tình yêu). Đấy là cặp đôi Thảo và Tự Thắng. Cái kiểu tình cảm của “thủa ban đầu lưu luyến ấy” mà trong phần vỹ thanh nhà văn có trình bày lí do không nói rõ Thảo và Tự Thắng có lấy nhau hay không vì theo nhà văn “... cuộc đời mỗi người như một dòng sông, luôn chảy về phía trước. Trong câu chuyện này, tôi muốn giới hạn là câu chuyện kể về những nhân vật của mình ở khúc sông tuổi thơ. Có thể một ngày nào đó tôi sẽ kể cho các bạn về họ ở một khúc sông khác...” Nhưng tôi vẫn tin là sẽ có một happy ending nào đó cho cặp đôi này bởi không lẽ sao mà Bình Ca lại ưu ái dành riêng một chương viết về Thảo và để Tự Thắng phải chịu một vết cấu của Thảo “Một vết cấu mà mãi đến 50 năm sau vẫn tím trong kí ức”. Ở đó họ rõ ràng có một bí mật mà Bình Ca vô tình bị lộ ra.
Sự va đập về tính cách, những mâu thuẫn nhỏ nhặt ban đầu dần nhường chỗ cho tình bạn thân thiết, sự bọc lót và hy sinh vì nhau. Cuộc "đi trốn" không chỉ là chạy trốn khỏi thực tại, mà là hành trình tự khám phá bản thân và học cách chịu trách nhiệm.
Bằng giọng văn dí dỏm, hoài niệm nhưng lắng đọng, Bình Ca luôn giữ một lối viết đầy lạc quan, chân thật và giàu tính hiện thực để miêu tả cuộc sống của một khu sơ tán thời chiến tranh. Tác giả không lý tưởng hóa hay tô hồng góc nhìn của trẻ con, mà miêu tả đúng tâm lý hồn nhiên, đôi khi bốc đồng của tuổi mới lớn. Còn thiên nhiên của Hồ Mây thì hiện lên như một mê cung vừa hung dữ như Vách đá ma, đến bí ẩn như hang Địa Linh, đến mênh mông như hang Rồng.... tất cả đã làm cho bọn trẻ bị mê mẫn, lạc lối đến nỗi bị rơi vào tuyệt lộ. Song nơi ấy cũng vô cùng thơ mộng như hang Cô Tiên, Đào tiên và đẹp mê như Thung Lua. Yếu tố tâm linh của đất trời cũng được nhà văn khai thác đầy thuyết phục như Rắn thần, cụ Phượng Hoàng và hoa hồn mê .... làm cho câu chuyện đầy huyền bí và nhân văn.
“Đi trốn" không chỉ là câu chuyện sinh tồn mạo hiểm, mà còn là bản tình ca về tuổi trẻ, về ký ức của một thế hệ đã sống, yêu thương và trưởng thành trong những năm tháng gian khó nhất của đất nước. Tôi nghĩ trong những dịp lễ trọng của Đất nước, những cuốn sách như ”Đi trốn” của Bình Ca nên được chọn để đọc, để giới thiệu hoặc cho, tặng để giúp góp phần lan tỏa tình yêu quê hương đất nước. Là cơ hội để biết được lớp lớp cha anh đã trải qua tuổi thơ gian khổ như thế nào, để rồi vượt qua, lớn lên và đấu tranh giành lấy hòa bình cho chúng ta hôm nay. Và cũng từ đó, chúng ta, những đưa trẻ lớn lên trong hòa bình sẽ biết trân quý hơn tuổi thơ của mình.
“Ta lớn lên sau lưng là thủa ấy”
(Phạm Công Trứ)
Thủa ấy- chính là tuổi,thơ, sẽ mãi mãi là những trang sách đẹp nhất, theo bước chân ta cho đến hết những tháng ngày sau của mỗi cuộc đời.
Một cuốn sách nhẹ nhàng với độ dài vừa phải — chỉ khoảng 300 trang khổ A5 nhỏ gọn. Bản in chỉn chu, phông chữ dễ nhìn cùng phần bìa mang sắc màu trang nhã, rất thích hợp để bạn nhâm nhi trong những ngày rảnh rỗi.
Sách hiện đã có sẵn trên kệ tại Thư viện Tỉnh Quảng Trị (Cơ sở 2: Số 18 Lê Đại Hành, P. Nam Đông Hà, Quảng Trị). Ghé thăm thư viện, bạn không chỉ tìm thấy một không gian đọc rộng rãi, mát mẻ mà còn có thể thoải mái khám phá kho sách đa dạng. Các anh chị thủ thư tại đây luôn sẵn sàng đồng hành và gợi ý cho bạn những cuốn sách phù hợp nhất.
Nếu muốn đồng hành cùng cuốn sách này tại nhà, bạn có thể đăng ký làm thẻ mượn trực tiếp hoặc sử dụng Dịch vụ Mượn – Trả sách trực tuyến cực kỳ tiện lợi qua các bước sau:
Cách đăng ký Mượn - Trả sách trực tuyến:
- Bước 1: Đăng ký thẻ thư viện
- Bước 2: Chọn cuốn sách bạn yêu thích
- Bước 3: Gửi yêu cầu mượn
Gia hạn hoặc trả sách:
Truy cập thuvien.quangtri.gov.vn →Đăng nhập Trang cá nhân → Vào mục Tài liệu đang mượn → Chọn Gia hạn hoặc Trả sách.
Nhóm Giới thiệu sách luôn mong được đón tiếp bạn đọc gần xa, đặc biệt là các bạn nhỏ thiếu nhi. Hẹn gặp lại bạn ở những quyển sách thú vị mà chúng tôi sẽ giới thiệu nhé!